THÚ CHỤP H̀NH DIGITAL

VÀ PHÓNG SỰ BẰNG H̀NH DIGITAL

GS Đàm Trung Phán

 

 

Chắc mỗi người trong chúng ta trong đời thường có một cái thú: thú đi câu, đi săn, trồng hoa, nhậu nhẹt... Riêng trong đời tôi, tôi có những cái thú khác nhau. Hồi c̣n bé khi sống tại làng quê, tôi có cái thú đi bắt và nuôi dế, thú đi câu nhái trong vườn ở nhà (v́ bố mẹ chúng tôi sợ anh em chúng tôi chết đuối ở ao nên không cho đi câu cá), thú đi bắt chuồn chuồn ... Lớn lên, khi đi học trung học, tôi có cái thú trốn nhà đi đá banh cùng bạn bè và đi ngắm các cô nữ sinh “em tan trường về”... Khi học gần xong trung học, tôi bắt đầu có cái thú chụp h́nh đen trắng, chụp bạn bè và các cháu tôi khi chúng mới sinh ra đời. Khi xuất ngoại, tôi để dành được chút tiền c̣m, tôi đi mua ngay một cái máy h́nh “Canon” để chụp h́nh cho ... đỡ ghiền. Tôi thích chụp các băi biển v́ vừa có phong cảnh đẹp, lại vừa có các người đẹp mặc bikinis! Rồi những ngày tháng hè khi tôi phải đi thực tập trong những công trường lớn như nhà máy điện, đập nước trong nội địa Úc Đại Lợi, tôi c̣n chụp nhiều h́nh hơn v́ chúng dính dáng tới ngành nghề nhưng khổ nỗi càng chụp h́nh th́ tôi lại càng tốn tiền đem đi rửa ảnh. Kiếp sinh viên nghèo mà tôi lại ham chụp h́nh nên đúng là dân “nghèo mà ham”!

 

Sau khi đă lập gia đ́nh và có con, tôi được “lên thang cấp” trong cái vụ chụp h́nh này: tôi mua máy h́nh tốt hơn và dĩ nhiên là mắc tiền hơn rồi. “Chính phủ” của tôi c̣n có “ngân sách” cho công việc chụp h́nh các tí nhau của chúng tôi nữa. Ngoài ra tôi c̣n chụp h́nh mầu chứ cái “ngữ” h́nh đen trắng là cổ xưa lắm rồi! Chụp h́nh cho cả gia đ́nh th́ cả “chính phủ” lẫn “thường dân” đều đồng ḷng, nhất trí rồi, khỏi chê! Khi thằng cu tí đầu ḷng mới sinh, tôi hăng chụp lắm (tiếng Anh Bắc Mỹ là “I got carried away”!), chỉ sau khi rửa h́nh, tôi mới thấy ḿnh chụp nhiều “pô” chẳng ăn nhậu ǵ với gia đ́nh, con cái nên tôi phải kiếm cách “sửa sai”, nếu không th́ sẽ có nguy cơ cho “ngân sách chụp h́nh” của tôi. Măi về sau, khi tôi đă ...già rồi, tôi mới tự biết là khi mà tôi “lên cơn” chụp h́nh, tôi muốn ghi lại ngay lúc đó những “cảm hứng ngẫu nhiên” thật riêng tư của tôi ngay trong lúc đó.

 

Tôi tiếp tục chụp h́nh dài dài cho hai con trai của tôi, từ lúc chúng ra đời cho đến lúc chúng “cấm” không cho ông bố chụp h́nh chúng nữa! Tái Ông Mất Ngựa, trong thời kỳ này, nhà trường trao cho tôi trách nhiệm đi chụp h́nh để quảng cáo cho ngành Công Chánh và Kiến Trúc trong Phân Khoa Kỹ Thuật. Nhà trường cũng đă dùng vài tấm h́nh do tôi chụp để in trong cuốn Niên Giám (Calendar) rồi phân phát cho các sinh viên, học sinh trung học và phụ huynh. Đồng thời nhà trường cũng đă dùng khá nhiều các dương bản (slides) do tôi chụp khi Phân Khoa Kỹ Thuật chúng tôi đến các trường Trung Học để quảng cáo cho ngành Công Chánh và Kiến Trúc. Tôi cũng đă dùng một số dương bản này trong những giờ giảng dậy của chính tôi.

 

Tôi c̣n bỏ tiền túi đi chụp h́nh các sinh hoạt của sinh viên trong những lúc thầy tṛ chúng tôi đi thăm các công trường đang được xây cất (Fieldwork), trong những buổi lễ ra trường ...Niềm vui thú là tôi muốn ghi lại những h́nh ảnh kỹ thuật này với nhiều khía cạnh khác nhau để về sau này tôi c̣n có thêm tài liệu trong việc giảng dậy. Tôi cũng đă rất mừng rỡ trong những năm tháng về sau này khi tôi muốn nhớ lại nét mặt của một số học tṛ nhất là khi họ gọi điện thoại cho tôi.

 

Thú chụp h́nh của tôi trở nên sôi động hơn sau năm 2000 v́ đây là một ngă rẽ kỹ thuật có một không hai (technological breakthrough) trong ngành nhiếp ảnh digital (digital photography). Thư viện nhà trường nơi tôi dậy (campus library) đă mua hai cái máy h́nh digital MVC-FD87 của Sony và loại máy h́nh này hồi đó rất tân kỳ và dùng các “floppy disks” để làm “phim”. Tôi may mắn mượn được một cái máy này về nhà trong hai, ba “weekends” để “thử thời vận”. Tôi hoa cả mắt v́ h́nh ảnh trông rất đẹp và mầu sắc khá đúng với mầu sắc trong thiên nhiên. V́ là ở “thời tiền phong” nên mỗi “cuộn phim floppy disk” chỉ có thể chứa được từ 3 đến khoảng gần 20 tấm h́nh tùy theo “cỡ và độ nét“ (size hay resolution) của tấm h́nh. Tôi ra hiệu computer mua rất nhiều các hộp floppy disks để thỏa măn cái thú chụp h́nh của tôi. Điều tiện lợi là sau khi chụp xong h́nh, tôi bỏ các h́nh ảnh từ floppy disks vào computer (transferring photos) và tôi có thể xóa h́nh (delete) trong các floppy disk rồi dùng lại. Trong “bước đầu bỡ ngỡ”, tôi đem một số h́nh cỡ (size) 640 x 480 ra hiệu rửa, h́nh ra trông xấu hoắc chả là v́ tôi chưa có kinh nghiệm về “resolution và pixels” (độ rơ của tấm h́nh) bắt nguồn từ cái ư niệm “không muốn tốn phim” mà ra. Sau đó, tôi “khôn hơn”, tôi dùng cỡ 1280 x 960 và h́nh rửa ra trông “đẹp trai” hơn nhiều nhưng mỗi floppy disk chỉ chứa được 3 hay 4 tấm h́nh mà thôi.

 

Quư vị muốn biết thêm các chi tiết về phần “resolution”, xin mời Quư Vị vào đọc bài viết dưới đây của GS Huỳnh Chiếu Đẳng:

 

http://www.khoahoc.net/baivo/huynhchieudang/020306-resolutionchocamera.htm

 

Mỗi lần tôi phải đem máy h́nh trả lại nhà trường, tôi đâm ra “nhớ ai như nhớ ... thuốc lào” vậy, chả là v́ muốn mượn lại rất là khó, lư do chính là các giáo sư khác cũng đang muốn mượn chúng để dùng thử xem sao. Trong cái cặp táp (briefcase) và cái túi vải xách tay (canvas bag) mà tôi mang tới trường hàng ngày, tôi đều mang theo rất nhiều các floppy disks đă chứa các h́nh ảnh digital. Những lúc “tương đối rảnh rỗi” như sau khi vừa dậy xong một lớp và tôi thấy mệt đờ người (had enough), tôi bỏ floppy disks vào computer để chuyển tất cả các h́nh ảnh từ floppy disks sang computer của nhà trường hay ở nhà . H́nh ảnh nào không ưng ư là tôi xóa (delete) liền. H́nh nào mà thiếu ánh sáng, tôi dùng software về h́nh ảnh digital để cho thêm chút ánh sáng hay cắt bỏ những phần “trông tức mắt” (cropping) cho tới khi tôi cảm thấy ưng ư. Sau đó, tôi “cất kỹ” (save) h́nh ảnh vào một cái hồ sơ (Folder) về h́nh ảnh trong computer ở trường hay ở nhà ngay lập tức.

 

Nếu không có computer để làm “mát mắt” và quảng bá trên Internet cho những tấm h́nh digital của tôi th́ chắc rằng cái thú đam mê chụp h́nh digital của tôi có thể bị “chưa lên ngựa mà đă ngă ngựa” mất rồi. Sau năm 2000, tôi thấy một số các websites trên mạng lưới toàn cầu có nhiều các tấm h́nh digital mà tôi rất ngưỡng mộ và tôi cũng tập tễnh đi vào cái “thế giới ảo mà thật này”. Ngay sau biến cố 911 tại NewYork City, nhờ những tiến bộ vượt bực của ngành điện toán và mạng lưới toàn cầu (world wide web), ngành phóng sự bằng h́nh digital (digital photojournalism) bỗng dưng nhẩy vọt một bước dài và thông tin nhanh chóng với các h́nh ảnh chính xác và nóng bỏng. Xin mời quư vị vào xem:

 

http://www.pbase.com/pwberndt/wtc_ground_zero

 

Vài nhiếp ảnh gia digital kiêm phóng viên chiến trường đă “mô tả” chiến tranh vùng Vịnh, chiến tranh Afganistan với những tấm h́nh rất hiện thực và độc đáo qua hai websites tiêu biểu dưới đây:

 

http://www.digitaljournalist.org/issue0212/pt01.html

 

http://digitaljournalist.org/issue0208/rh01.htm

 

Ngành phóng sự bằng h́nh digital trên mạng lưới điện toán (world wide web) sẽ c̣n được nhiều người theo dơi hơn là trên mạng lưới truyền h́nh (TV) bởi v́ rằng số người sử dụng computer tại nhà, tại văn pḥng càng ngày càng đông và họ có thể xem các phóng sự này bất cứ lúc nào. Hiện tại một số trường đại học và cao đẳng tại Bắc Mỹ đang quảng cáo rầm rộ bộ môn này để thu nhận nhiều sinh viên.

 

Tôi trở thành kẻ “trụ tŕ” (moderator) bất đắc dĩ của website “Ecircle – Trang Sinh Hoạt Chu Văn An-TrưngVương và Thân Hữu”. Vốn liếng về computer và internet của tôi chẳng được là bao nhưng tôi may mắn có một số “sư phụ” (computer guru) trong nhóm chỉ dậy cho nhiều “bí kíp” những lúc tôi bị “bí” về phần kỹ thuật. Chúng tôi cho lên mạng một số các bài viết và nhiều h́nh ảnh digital “cây nhà lá vườn”. Tôi cũng đă đưa lên mạng lưới nhiều h́nh ảnh mà thầy tṛ chúng tôi đă chụp được khi tôi dẫn sinh viên đi viếng thăm nhà máy lọc nước cống (Waste water treatment plant) và học tṛ tha hồ mà lựa những tấm h́nh nào họ ưng ư để mà viết bài nộp cho tôi. Hồi này nhà trường chưa có mạng lưới riêng biệt cho nên tôi phải tự ư tạo website dành riêng cho sinh viên nhưng chỉ một năm sau, trong mỗi môn chúng tôi dậy, chúng tôi có một “class list online” riêng biệt (danh sách sinh viên trên mạng lưới tin học của nhà trường) và cá nhân tôi có thể đưa lên mạng lưới các h́nh ảnh, các bài tập (assignments), các email cho cả lớp v́ vậy mà tôi càng “say sưa” với cái thú chụp h́nh hơn. Cũng nhờ vậy mà tôi tạm quên đi những cái khổ cực của soạn bài, chấm bài, nghe học tṛ than thở “sao mà thầy trừ điểm quá nhiều vậy” và dự các buổi họp nhà trường chán mớ đời!

 

Qua tuổi 55, tôi bắt đầu thấy mệt mỏi sau những lần tôi phải dậy liên tiếp trong 4 tiếng đồng hồ. Tôi thấy tôi bị lên áp xuất máu và mắt đỏ ngầu khi phải chấm bài trong một thời gian ngắn hạn mà lại c̣n phải nghe học tṛ than thở “sao mà thầỵ ...”. Tôi bắt đầu nghĩ tới chuyện xin về hưu non khi tôi 60 tuổi. Về hưu th́ phải có ǵ để làm (hobby) chứ không th́ sẽ “chết non” mất! Tôi kiếm ngay ra được câu trả lời: cái “hobby” của tôi là thú chụp h́nh digital đi song song với cái thú “ṃ mẫm” máy computer mà tôi chưa có thời giờ thực hiện được khi tôi vẫn c̣n phải dậy học.

 

Để cụ thể hóa cái ước mơ này, tôi đi mua ngay một cái máy h́nh Sony giống như cái máy “xịn” của nhà trường. Mùa Thu năm 2000, nhiều lần khi tôi dậy môn Địa Chánh xung quanh sân trường, tôi mang theo máy h́nh để tôi chụp cảnh lá mùa thu trong sân trường và các nhóm (groups) sinh viên đang sử dụng dụng cụ địa chánh (theodolites) trong khuôn viên của College. Vừa là một thú giải trí cho tôi mà vừa là một công tác (assignment) mà nhà trường đă trao cho tôi trong công việc quảng cáo cho ngành “Bảo Vệ Môi Sinh” (Environment Protection Technology) mới ra ḷ của chúng tôi.

 

http://www.pbase.com/tamlinh/image/58516777

 

http://www.pbase.com/tamlinh/image/48212738

 

Máy h́nh digital càng ngày càng xuống giá mà lại c̣n tối tân hơn. Học tṛ cũng đă bắt đầu mang máy h́nh của họ vào trường, vào lớp học. Học tṛ của chúng tôi trong Phân Khoa Kỹ Thuật nên tương đối họ khá bén nhậy trong việc sử dụng máy h́nh. Trong “giờ ra chơi” (break time), thầy tṛ chúng tôi hay chia xẻ với nhau những kinh nghiệm về máy h́nh mà chúng tôi đang có. Cũng nhờ vậy mà tôi biết thêm được một số máy h́nh digital mang các nhăn hiệu khác nhau. Học tṛ c̣n tặng tôi vài cái CD chứa các h́nh ảnh do họ chụp và chứa các nhu liệu sửa h́nh (digital photo softwares). Tôi tự dưng trở thành một dân “ăn mày mà c̣n có xôi gấc để ăn như ai”!

 

Tôi hay dùng bảng đen và phấn trắng để giải các con toán với h́nh phấn vẽ “technicolor” trong các môn Kỹ Thuật. Vài sinh viên đă xin phép tôi:

 

-         Em vừa nghe, vừa chép bài không kịp, vậy em xin phép Thầy cho em chụp h́nh bài giải của Thầy trên bảng đen. Tối về, em sẽ chép lại vào computer để đọc cho dễ!

 

http://www.pbase.com/tamlinh/image/58516776

 

Nhiều học tṛ khác đă nhờ vả các “nhiếp ảnh gia học tṛ” này để có thêm các bài giải (original solutions) của tôi trên bảng đen. Cuối niên học, tôi c̣n được họ tặng cho một cái CD chứa đựng tất cả các bài giảng (lecture notes) của môn tôi dậy mà chính họ đă ghi chép lại trong computers của họ.

 

Con trai út của tôi hồi đó đang theo học ngành Media Information Technology (Thông Tin Điện Toán) tại một Đại Học bên Canada. Anh chàng thấy máy h́nh của bố, mê tít tḥ ḷ, tôi biết ư anh chàng và “thượng cấp” c̣n đọc được ư nghĩ của tôi liền tù t́:

 

-         Con nó cần máy h́nh th́ cứ tặng cho nó, có ǵ ḿnh mua cái khác, anh ạ!

 

Nghe chỉ thị mà thấy mát ruột, mát gan và tôi thi hành lời “thượng cấp” ngay lập tức: tôi “tậu” liền một cái máy h́nh Sony “đời con”. Rất tiếc là hồi đó, Sony vẫn c̣n dùng floppy disk nhưng máy h́nh này lại có kích thước giống như một máy h́nh thường, điều mà tôi mong muốn v́ tôi dùng quen tay các máy h́nh thường rồi.

 

Tôi càng ngày càng có thêm nhiều các floppy disks chứa đựng các h́nh ảnh, rất bất tiện (unfriendly) cho việc kiểm soát theo thứ tự thời gian và liên tục của những tấm h́nh. Tôi vào Internet đọc các bài viết (digital camera reviews) về những máy h́nh digital mới ra ḷ. Tôi đọc thấy Sony mới ra một “đời mới” về máy h́nh với phần kỹ thuật rất tân kỳ và hoàn toàn đổi mới: Sony F707 với ống kính Karl Zeiss của Đức, dùng “memory stick” (phần chứa h́nh) với sức chứa 128 MB thay v́ 1.5 MB của floppy disk (một bước tiến thật là dài) và dùng Lithium Battery có thể chụp liên tục trong 3 tiếng đồng hồ. Tôi cảm thấy như là ḿnh vừa mới t́m được “người trong mộng” vậy và để tôi có thể “rước nàng về dinh”, tôi kiếm ra ngay được người “thừa kế” cái Sony cũ kia. Thế là tôi trở thành “chủ nhân ông” của “nàng” Sony F707 diễm kiều với 2 cái Lithium Battery và 2 cái Memory Sticks v́ lúc này tôi đă thực sự có ư định về hưu non rồi. Một khi về hưu là tôi sẽ có những chuyến đi chơi xa mà đi chơi xa th́ tôi sẽ tha hồ chụp h́nh cho thỏa cái thèm khát chụp h́nh. Tôi không muốn ḿnh đang mải mê chụp h́nh mà tự nhiên bị “hết pin” và “hết phim” cái rụp. Những năm tháng về sau, nhất là sau khi tôi đă về hưu, tôi rất măn nguyện với chiếc máy h́nh này nhất là phần mua thêm battery và memory stick v́ tôi thường phải dùng hơn 1 cái battery và 1 cái memory stick những khi tôi mê mải chụp h́nh hoa lá và phong cảnh, mặc cho kiến cắn và muỗi đốt ngứa cả chân lẫn cẳng!

 

Lại thêm cái “thú” hay thực ra “cái thú đau đầu”, đó là lúc tôi đọc “manual” (sách chỉ dẫn cách sử dụng) và mần ṃ máy h́nh để biết cách sử dụng cho thực đúng khi mới mua về. Thú thực với quư vị độc giả là tôi rất thất vọng với rất nhiều các “manual” của máy h́nh, của các dụng cụ điện toán, của TV ... v́ họ thường “viết vậy mà lại không phải là vậy”! Tôi bó buộc phải lần ṃ từng cái nút, tất cả các “commands” (phần điều khiển) sau khi tôi đă dẹp cái “manual” cắc cớ và vô tích sự này sang một bên. “Quân ta” cứ việc mà ḍ dẫm và chụp đại một hồi lâu th́ cũng nắm vững được vấn đề. Cái may mắn cho người sử dụng máy h́nh digital là tha hồ ḿnh chụp h́nh mà chẳng phải tốn tiền rửa h́nh ǵ hết. Chụp ban đêm, ban ngày, trong nhà, ngoài trời, tha hồ mà ta chụp. Chụp để biết cách dùng các“commands”. Chụp để thực hành cho quen tay và để biết thực hư như thế nào. Chụp cho chán chê, mê mỏi rồi xóa đi mà chẳng mất mát ǵ! Đôi lúc tôi c̣n phải “điều chỉnh” (adjust) lại máy h́nh để mầu sắc của nền trời trong tấm h́nh hiện ra cho ưng ư. Nếu tôi bị “bí” mà chẳng có ai để mà chỉ dẫn cho, tôi thường vào Internet, trang

 

http://www.dpreview.com/reviews/

 

rồi bấm vào các tiểu đề như: “forum” (diễn đàn), “search” (t́m kiếm”, “learn” (học hỏi)... mà đọc để biết thêm các điều mới lạ và học hỏi thêm kinh nghiệm của những phó nḥm chuyên nghiệp hay “amateur” trên thế giới. Tôi cứ an nhàn và say mê mà ngồi đọc những bài viết đó, chẳng bù với những lúc tôi phải đọc manuals để sử dụng các máy móc cho nhà trường. Ngày xưa, tại nhà trường, tôi đă từng phải đọc như ma đuổi để kiếm cách làm sao cho máy chạy ngon lành rồi tôi c̣n phải tự ư làm thí nghiệm, sau đó vẽ đồ thị, làm toán ... Nếu may mắn, sau khi các kết quả đă được hợp lư, hợp t́nh, tôi phải vội vàng ngồi xuống viết các bài thực tập trong pḥng thí nghiệm cho sinh viên. Hồi đó, tôi phải làm việc như chạy giặc v́ thời giờ cấp bách, bây giờ tôi có cái thú đọc các bài viết về chụp h́nh digital trên Internet và thực tập trong an nhàn và muốn bao giờ “xong” cũng được.

 

Nhờ Internet, tôi được xem những tấm h́nh do dân chuyên nghiệp chụp để mà học hỏi các bí quyết của họ. Sướng nhất là những đêm khuya khi trời băo tuyết, tôi cứ an nhiên tự tại mà vào đọc các websites về chụp h́nh digital (digital photography websites); tôi chẳng c̣n phải lái xe đến trường trong những hôm trời băo tuyết nữa mà tôi cũng chẳng c̣n phải lo lắng về các “deadlines phải làm cái này, cái kia cho xong trước ngày” nữa. Tôi thấy đời tôi đằm lại và những khi trời đổ tuyết như vậy, tôi sẵn sàng ăn mặc cho thật ấm để đi săn h́nh tuyết rơi!

 

Xuân, Hạ, Thu, Đông tại Canada, mùa nào cũng có sắc thái riêng của nó và mùa nào tôi cũng có thể đi chụp h́nh thiên nhiên được. Tôi thích nhất những lần đi chụp h́nh lá mùa thu và sau khi tôi đă về hưu, có nhiều hôm khi đẹp trời, tôi đi bộ và chụp h́nh liền tù t́ trong 3, 4 tiếng đồng hồ trong các thung lũng đang vào Thu. Khi nào mỏi chân, tôi kiếm một tảng đá bên ḍng nước ngồi ngẫm truyện đời, truyện ḿnh.

 

http://www.pbase.com/damduong/mua_thu_canada__2001

 

http://www.pbase.com/tamlinh/the_fall_and_canadian_thanks_giving_2004

 

Mùa Xuân, tôi lái xe vào các công viên lớn tại vùng Toronto rồi thả bộ trong công viên; đi để ngắm hoa, đi để chụp h́nh, đi để nghe tiếng chim hót mà lấy hứng và đề tài cho các bài viết về sau này. Tôi cảm thấy khoan khoái và an lạc vô cùng.

 

http://www.pbase.com/tamlinh/nature_lover

 

http://www.pbase.com/muaha/summer_2003

 

http://www.pbase.com/xuancanada/muaxuan

 

Tôi c̣n được bạn bè mời đi chụp h́nh cho nhiều đám cưới, các đêm văn nghệ, sinh viên ra trường, sinh hoạt cộng đồng ...

 

http://www.pbase.com/tamlinh/scholarship_award_night_nov_2005

 

http://www.pbase.com/vnwomen/hai_ba_trung  

 

http://www.pbase.com/tamlinh/tet_gia_long_2005

 

http://www.pbase.com/tamlinh/huong_viet_in_toronto

 

http://www.pbase.com/tamlinh/tet_2004_in_toronto

 

 

Con số các tấm h́nh của tôi càng ngày càng tăng (cho tới tháng 4 năm 2006, tôi ước lượng chừng mấy trăm ngàn tấm h́nh) và tôi cũng đă tốn khá nhiều th́ giờ để đi kiếm trong computer của tôi (trong 4 cái 3.5 inch External Hard Disks khác nhau để tránh vụ Virus phá hoại cái “gia sản h́nh ảnh” của tôi) và gửi các tấm h́nh đă chụp tới bạn hữu, bà con. Rất may là khi tôi chuyển h́nh từ máy ảnh sang computer (transfer), mỗi “file” h́nh đều có ngày tháng nhưng lâu dần, tôi không c̣n nhớ “file” nào vào với “file” nào. Để việc t́m kiếm các h́nh ảnh trong computer được dễ dàng hơn, tôi cho thêm phần “tiểu đề” sau phần ngày, tháng, năm, thí dụ như:

 

2005-12-18 – Ha Long

 

Những tấm h́nh của “cái thuở ban đầu lơ tơ mơ ấy” chụp bằng floppy disks đă làm tôi tốn nhiều thời giờ để mang chúng vào computer (transferring) và sắp hạng theo năm, tháng và tiểu đề. Phần sắp hạng này, tôi tự học được qua kinh nghiệm những ngày c̣n đi dậy khi tôi phải truy lùng các đề thi mà tôi đă từng tích lũy trong thập niên 70 cho tới năm 2002 khi tôi về hưu.  Muốn cho việc t́m kiếm nguồn gốc (tracking) của tấm h́nh được dễ dàng hơn, tôi điều chỉnh máy h́nh để trên mỗi tấm h́nh có ghi chép ngày, tháng và năm.

 Những lần chụp h́nh các điệu múa trong những đêm văn nghệ, tôi thấy bực bội.

  Lư do là v́ cái máy Sony F707 này của tôi không thể nào chụp lẹ trong nháy mắt những đoạn múa mà tôi muốn thu h́nh ngay lúc đó và tôi thường hay bị “lỡ một chuyến đ̣” cho những “pô” này. Cuối năm 2004, tôi “nâng cấp” bằng cách mua thêm một máy mới: Sony F828. Tôi đă thử các máy h́nh của Canon, Olympus... nhưng tôi “ở lại” với Sony v́ tôi vẫn c̣n thích ống kính Karl Zeiss. Tôi cũng không muốn mua máy h́nh với nhiều ống kính khác nhau (lenses) cho đỡ tốn tiền mà lại c̣n phải vác thêm các ống kính những khi tôi đi bộ săn h́nh liên tục trong 3, 4 tiếng đồng hồ. Ngoài ra, tôi vẫn c̣n dùng chung được 2 cái Lithium battery và 2 cái Memory sticks cho cả hai cái máy h́nh Sony này. Chiếc máy mới Sony F 828 có tốc độ bấm nhanh như các máy h́nh ngày xưa loại SLR và sau khi nhiều lần chụp h́nh, tôi thấy măn nguyện khi tôi đă chụp được những những điệu múa trên sân khấu và những tấm h́nh phong cảnh khi tôi ngồi trong xe bus đang di động. Máy h́nh vừa tự canh ánh sáng, độ mở của ống kính, vừa tự canh độ rơ nét (auto focussing) và tôi đă bấm được h́nh đúng những lúc tôi muốn chụp nên tôi đă không bị mất cơ hội quư báu so với những máy h́nh digital đời trước đó. Chẳng bù với hồi cuối thập niên 80, khi tôi dùng máy h́nh thường, h́nh chụp không được đẹp lại c̣n bị mờ v́ tôi đă “trót dại” tự canh độ mở, ánh sáng và độ rơ của h́nh (focus), một điều tối kỵ khi xe bus đang di chuyển! Với cái máy h́nh mới này - Sony F828 - của tôi, trong chuyến về thăm Việt Nam cuối năm 2005 vừa qua, máy h́nh “lo liệu” cho tôi hết tất cả các phần kỹ thuật, tôi chỉ cần để ư tới những phong cảnh nào mà tôi muốn chụp và phải chụp cho thật đúng lúc khi xe bus chuyển ḿnh trên các nẻo đường quê hương Việt Nam. Sớm hơn hay muộn hơn trong khoảng 1 hay 2 giây là tôi có thể không thu được phần phong cảnh mà tôi thực sự muốn ghi lại trong chuyến đi này.

 

http://www.pbase.com/bac_ninh

 

Trong những chuyến đi chơi xa năm 2002, có khi mỗi ngày tôi chụp mấy trăm tấm h́nh trong 2 cái memory sticks. Nếu tôi không chuyển h́nh vào computer / laptop hay một cái “máy chứa h́nh ” tối hôm đó, th́ ngày hôm sau, tôi sẽ không c̣n chỗ mà chứa h́nh v́ “hết phim” (no memory space) trong máy h́nh. Để cho chuyến đi đỡ cồng kềnh, tôi mang theo một cái “máy chứa h́nh” (Nixvue Vista Digital Album, 30 GB) chỉ nhỏ bằng một cái calculator của học tṛ thay v́ cái “laptop” nặng nề và tôi có thể bỏ nó trong một cái túi áo của cái áo mặc khi đi chụp h́nh (photographer jacket) mà tôi thường mặc. Thật là tiện lợi v́ tôi không những không bị mất cắp mà tôi c̣n có thể chuyển h́nh trực tiếp từ “phim digital” (memory sticks) vào cái “máy chứa h́nh Nixvue Vista” này ngay tại chỗ, như vậy tôi sẽ không bao giờ bị “hết phim digital”. Nhờ vậy mà trong chuyến đi thăm viếng Dominican Republic năm 2002, tôi đă chụp được hơn 2000 tấm h́nh cỡ 1280x 640 trong 1 tuần lễ.

 

http://www.pbase.com/damduong/phuong_vi_dominican_republic

 

 

Năm 2004, tôi chụp khoảng 3000 tấm h́nh phong cảnh, hoa lá, bạn bè trong 1 tuần viếng thăm Panama.

 

http://www.pbase.com/tamlinh/panama_trip

 

Trong hai chuyến đi du lịch này và vài lần đi chơi xa tại Bắc Mỹ, tôi có thêm nhiều kinh nghiệm về cách chứa, chuyển và giữ h́nh. Có một lần khi tôi sang thăm Cali và một đêm, sau khi tôi bỏ cái Memory stick vào “máy chứa Nixvue Vista” để tạm “cất h́nh” (storing images), mọi việc kể như suông sẻ lắm. Ban đêm, khi ngồi trong khách sạn, tôi nối dây từ cái “máy chứa Nixvue Vista” vào TV để coi lại h́nh th́ hỡi ơi, tôi h́ hục làm thế nào cũng không thấy h́nh đâu hết v́ “máy chứa h́nh” nó không chạy. Tôi toát mồ hôi lạnh và nghĩ bụng:

 

-         Chết rồi, thế là ḿnh đă mất hết tất cả các h́nh đă chụp trong chuyến đi này rồi v́ ḿnh đă lỡ dại xóa hết tất cả các h́nh đă chứa trong hai cái “memory sticks”!

 

Tối đó, tôi nằm ngủ mà chẳng thế nào chợp mắt được v́ những tấm h́nh đă bị “gửi gió cho mây ngàn bay”! Ngủ không được, tôi ḅ dậy và khám xét lại cái “Nixvue Vista Digital Album” đó. Tôi bấm từng cái nút của máy rồi tôi tháo battery của máy ra xem có bị đứt dây không. Tôi cẩn thận cắm lại đường dây battery cho thật đúng rồi cắm dây điện để “charge” điện lại cho cái “digital album” đó. Tôi đợi chừng 15 phút và bật máy, tôi mừng rỡ thấy máy chạy và tôi sung sướng ngồi rung đùi xem từng tấm h́nh hiện trên màn ảnh TV. Ngày hôm sau, tôi đến ngay nhà bạn để tôi “burn” một cái CD chứa tất cả các tấm h́nh mà tôi đang chứa trong cái “Nixvue Vista Digital Album” đó cho chắc ăn.

 

Sau cái kinh nghiệm “đứng tim” này của năm 2004, mỗi lần đi du lịch, ngoài những “dụng cụ chụp h́nh” khác, tôi c̣n mang thêm một cái “2.5 inch USB 2.0 Portable Hard Drive” (chứa được 40 GB về h́nh ảnh và các bài viết, chỉ to bằng một cái calculator mà thôi, rất tiện cho việc chuyên chở) để tôi chứa tất cả các h́nh sau khi tôi chuyển chúng từ cái “máy chứa h́nh Nixvue” kia. Nếu cái “máy chứa h́nh Nixvue” có bị hỏng, tôi không sợ bị mất hết h́nh đă chụp v́ tôi c̣n có tất cả các h́nh ảnh dược chứa trong cái “2.5 inch USB external hard drive”.kia .

 

Trong chuyến về thăm Việt Nam năm 2005 trong 2 tháng, tôi đă mang theo thêm một cái “2.5 inch external hard drive” (40 BGB), một bộ phận chuyển điện thế (voltage converter, điện thế tại Việt Nam và Bắc Mỹ khác nhau) cùng nhiều loại dây computer cắm điện khác nhau để tôi có thể sử dụng tất cả các dụng cụ chụp h́nh của tôi cùng một lúc tại quê nhà: Lithium battery, Nixvue Vista digital album, laptop mà tôi mượn được của một người bạn cùng đi. Tôi có một cái xách tay để chứa tất cả các dụng cụ chụp h́nh digital này, luôn luôn được giữ kè kè bên tôi. Phái đoàn du lịch của chúng tôi mướn riêng một cái xe bus. Mỗi lần xuống xe bus, tôi bỏ “battery”, “máy chứa h́nh “ và những thứ thật cần thiết vào các túi áo “photographer jacket” của tôi. Tôi dặn bác tài xế phải khóa xe cẩn thận v́ tôi để lại trong xe cái xách tay mỗi khi tôi đi săn h́nh trong những lúc đi ăn, đi shopping, đi bộ xem thắng cảnh. Khi ở trong xe, nếu may mắn, tôi thương lượng với bác tài xế để tôi được ngồi bên cạnh bác tài ngay phía trước, c̣n không th́ tôi ngồi ngay bên cạnh cửa kính để chụp h́nh khi xe đang chạy. Ban đêm, tôi ngồi xem h́nh, sửa h́nh, xóa h́nh chứa trong cái “2.5 inch USB external hard drive”, tôi cảm thấy vui thú và an nhàn.

 

Hồi tôi bắt đầu trồng lan vào giữa thập niên 80, cũng chỉ v́ tôi may mắn có 2 cây phong lan Cattleyas tự tay tôi trồng đă nở hoa mà tôi đă “lăn sả” vào cái thú chơi lan. Tôi đă bỏ công nghiền ngẫm đọc sách về trồng lan để biết cách phân loại lan, các điều kiện trồng lan, cách thay chậu cho lan, cách trừ sâu bọ ... Nói tóm lại, tôi đă từng khổ cực để phục vụ các nàng lan trong nhiều năm “yêu lan dài lâu”. Tới lúc về già, tôi đâm ra “khôn hơn nhưng lười hơn” trong cách “liệu cơm mà gắp mắm, gắp h́nh”. Khi chuyển sang cái thú chụp h́nh Digital, tôi thấy đỡ bị “cơ cực hơn”: các tài liệu về dụng cụ, về cách chụp h́nh, về cách sửa h́nh, về cách đưa lên mạng lưới ... tha hồ tôi có thể kiếm ra trên Internet mà chẳng tốn xu teng nào. Đọc sách, đọc tài liệu trên Internet và mần ṃ với cái máy h́nh chẳng phải cực nhọc và tốn tiền như những khi tôi đă “trót dại mang nàng lan về dinh”. Theo tôi nghĩ, trồng lan giống như ḿnh đang có một đứa con mọn khi mà ḿnh vẫn c̣n phải vướng vào cái “nợ nần đời cơm áo”, vừa tốn tiền mà lại vừa quá cực nhọc. Bây giờ, trong đời hưu trí, tôi thong dong đọc sách, mân mê cái máy h́nh digital, đi tản bộ chụp h́nh, giă từ cái màn “deadline” lỉnh kỉnh.

 

Khi trồng lan, tôi ớn nhất mùa Đông v́ các nàng lan rất sợ lạnh và có thể  “bỏ tôi ở lại với cơi đời bơ vơ và tốn tiền“ vào bất cứ lúc nào. Thú chụp h́nh không giống như vậy v́ mùa Đông ở đây, tôi vẫn có thể mặc quần áo cho thật ấm để mà vui vẻ “đi chơi” với nàng Tuyết Canada mà lại không hao tài ǵ hết, rất thích hợp với đời hưu trí của tôi!

 

Tôi vẫn c̣n mê hoa lan lắm. Khi nào mà có hội lan không xa chỗ tôi ở cho lắm, tôi lái xe đưa “thượng cấp” cùng đi xem triển lăm lan với tôi. Tôi mê tít tḥ ḷ, tha hồ mà chụp lia lịa các gị lan đang độ phơi phới cái xuân th́! Những đêm mùa đông giá lạnh tại xứ “đất lạnh t́nh nồng”, tôi mang h́nh digital của phong lan, địa lan, phong cảnh thế giới ra mà để ngắm trên màn h́nh computer hay TV, tôi quên ngay cái thời tiết lạnh lẽo của Canada. Ôi chao là thần tiên!

 

http://www.pbase.com/bac_ninh/sapa

 

Digital photography, anyone? Có ai muốn đi vào thế giới của h́nh ảnh digital với tôi không?

 

 

Đàm Trung Phán

April 18, 2006

Mississauga, Canada

[BANTIN]

HOME GIỚI THIỆU TỔNG QUÁT HỌC TR̀NH HỘI ĐỒNG GIẢNG HUẤN THƯ VIỆN SINH VIÊN VỤ BẢN TIN PHV
For any questions, send Email to:  phvpghh@aol.com
Copyright © 2003. PhatHocVienPGHH. All rights reserved.
Revised: 05/15/06